Het symfonieorkest. Voor vele klassieke muziekliefhebbers is het orkest het klanklichaam waar het allemaal om draait. Voor machthebbers en bestuurders was het ooit een prestigeobject. Elk hof, elke stad moest vanaf het begin van de achttiende eeuw zijn eigen orkest hebben. Al liep het in Nederland iets anders en waren het vooral initiatieven van de gegoede burgerij die met vele orkesten zorgdroegen voor een steeds rijker muziekleven.
Inmiddels is het symfonieorkest voor bestuurders in Nederland geen prestigeobject meer maar een geldverslindende last. Het dichtdraaien van de subsidiekraan heeft het orkestlandschap de afgelopen dertig jaar in Nederland behoorlijk veranderd. In een land waar handel en boter bij de vis veel hoger op de ladder staat dan zoiets onmeetbaars als kunst en muziek is zelfs een internationaal gerenommeerd gezelschap als het Koninklijk Concertgebouworkest zijn leven niet zeker.
Dat is jammer want het symfonieorkest anno 2025 is al lang niet meer louter een gezelschap dat muziek van (voornamelijk) dode componisten uitvoert. Het orkest is een vitaal deel van een stad, van een regio, van het land. Elk orkest is zich bewust van zijn maatschappelijke rol en betekenis en draagt die ook op vele manieren uit met educatieprojecten, talentontwikkeling, concerten en projecten voor de buurt en nog veel meer.
De elf Nederlandse en het ene Vlaamse orkest in deze Luisterspecial vormen daarom een grote schat, een niet te onderschatten stuk cement onder onze samenleving. Het zijn deze orkesten die vele bezuinigingen en fusies hebben overleefd en die nu op alle mogelijke manieren de noodzakelijkheid van hun bestaan bewijzen. Opdat verdere kaalslag uit moge blijven.
Koester onze orkesten, ga naar concerten, geniet van radio- en tv-uitzendingen en vier op alle mogelijke manieren de vreugde en schoonheid van de symfonische muziek.
Ik wens u veel lees- en vooral luisterplezier.