Het was even wat stiller rond de Bulgaars-Nederlandse pianiste Marietta Petkova. Nu komt ze eindelijk met een nieuw album. Hoewel nieuw… Het gaat om een twintig jaar oude opname. Maar het is wel de nooit eerder uitgebrachte registratie van de oorspronkelijke versie van Rachmaninovs Vierde pianoconcert. En juist die versie klinkt zelden of nooit live, laat staan dat er veel opnamen van zijn. Marietta was twintig jaar geleden soliste bij het Noord Nederlands orkest tijdens de Nederlandse première van deze versie. Genoeg reden om in gesprek te gaan over het werk, haar relatie met de muziek van Rachmaninov en meer. “Het concert is een portret van tijdsgewricht”, zegt ze in het coverartikel van de editie van Luister die 6 februari verschijnt. “Rachmaninov begon aan zijn concert in 1914, het moment dat de wereld op het punt van oorlog stond.”
Hoop en vrees
“Dat gevoel van verwonding, het niet accepteren van geweld, vernieling van het hele menszijn, de angst de ontgoocheling, op bepaalde manier is dat nu voor ons actueel, alsof we op andere manier terug in tijd zijn gegaan en ook pendelen tussen hoop en vrees”, brengt Marietta de waarde van het concert naar de dag van vandaag. “Rachmaninov was er volgens mij niet op uit om te politiseren of om aan te geven wat goed of slecht is. De een maakt geweren, de ander verzorgt zieken, maar de mens is verscheurd, dat is de boodschap.”
Leven en dood
Ze kwam weer terug bij de opname die al die jaren op de plank lag toen ze afgelopen zomer een bezoek bracht aan het nog steeds in familiebezit zijnde ouderlijk huis in Roese en in haar oude bibliotheek iets las over Rachmaninovs Vierde pianoconcert. “Toen drong het tot mij door dat het in 2026 honderd jaar geleden is dat hij de eerste versie voltooide. Ik nam mij meteen voor om thuis nog eens te kijken naar de concertopname uit 2006. Alleen het feit dat het werk honderd jaar oud was, vond ik niet genoeg om maar een album uit te brengen. Ik moest mijzelf overtuigen. Ik ben gaan zitten en luisteren. Een bijzondere ervaring om mijzelf zo twintig jaar jonger terug te horen. Ik hoorde een jonge pianiste die op leven en dood speelt, wat precies ook de sfeer is van dat Vierde pianoconcert. Ik heb het een paar andere mensen laten horen, want ik wilde mijzelf niet voor de gek houden. Toch hervond ik iets in het terugluisteren van het werk. Het leek of ik nu pas de werkelijke schat die in het concert verborgen ligt kon ervaren.”
Lees het complete artikel in de nieuwe editie van Luister die 6 februari verschijnt
