Op zaterdag 3 oktober 2026 klinkt in de Grote Zaal van het Concertgebouw een programma rond de Franse muziek van rond 1700. Christophe Rousset dirigeert Les Talens Lyriques in twee werken van André Campra en Marc-Antoine Charpentier: Campra’s Messe de Requiem en Charpentiers Missa Assumpta est Maria, H. 11.
Rousset is oprichter van Les Talens Lyriques en een internationaal gerenommeerd klavecinist en dirigent. Hij richtte het ensemble in 1991 op. Les Talens Lyriques richt zich op een breed repertoire van de vroege barok tot aan het vroege romantisme, met bijzondere aandacht voor minder bekende werken en historisch geïnformeerde uitvoeringspraktijk.
Campra’s Requiem: een werk met een raadselachtige geschiedenis
André Campra (1660-1744) geldt als een belangrijke Franse componist uit de periode tussen Jean-Baptiste Lully en Jean-Philippe Rameau. Hij was zowel actief in de wereld van het theater als in de kerkmuziek. Zijn Messe de Requiem neemt binnen dat oeuvre een bijzondere plaats in.
Over de precieze ontstaansdatum en bestemming van het Requiem bestaat namelijk geen volledige zekerheid. Lange tijd werd verondersteld dat Campra de mis rond 1695 voor een herdenkingsdienst in de Parijse Notre-Dame had geschreven, maar recent onderzoek heeft die hypothese ter discussie gesteld. Ook een ontstaan voor de Chapelle Royale, waar Campra vanaf 1723 als sous-maître werkte, geldt niet als aannemelijk. De meest recente musicologische inzichten wijzen eerder naar de periode waarin Campra na zijn vertrek uit de Notre-Dame in Parijs actief was, maar ook daarover bestaat geen definitieve zekerheid.
Juist die onzekerheid maakt de muziek niet minder fascinerend. Campra combineert in de Messe de Requiem de polyfone traditie van de Franse kerkmuziek met een uitgesproken gevoel voor melodie, kleur en expressie. De bezetting omvat solisten, koor en instrumenten; de muziek laat daarmee ook de ontwikkeling zien van de Franse sacrale stijl rond het begin van de achttiende eeuw.
Naast Campra: Charpentiers Maria-mis
Naast Campra staat de Missa Assumpta est Maria, H. 11 van Marc-Antoine Charpentier. Volgens de catalogus van de Bibliothèque nationale de France dateert het werk uit 1702; de eerste uitvoering wordt daar eveneens op 1702 geplaatst, zij het met een vraagteken bij de precieze datum. De mis is geschreven voor Maria’s tenhemelopneming, het feest van Maria-Tenhemelopneming op 15 augustus.
De combinatie van beide werken biedt daarmee een inkijk in verschillende facetten van de Franse religieuze muziek rond 1700. Waar Campra in zijn Requiem de liturgie voor de overledenen verklankt, richt Charpentier zich met Assumpta est Maria op een feest van Maria. De twee composities laten bovendien horen hoe rijk en veelzijdig de Franse barokke kerkmuziek in deze periode was.
Rousset, Les Talens Lyriques en Chœur de Chambre de Namur
Voor deze uitvoering staat Christophe Rousset op de bok. Les Talens Lyriques vormt het instrumentale ensemble en het Chœur de Chambre de Namur verzorgt de koorpartij. De solistische bezetting bestaat uit de sopranen Thaïs Raï-Westphal en Apolline Raï-Westphal, haute-contre Abel Zamora, tenor Nicholas Scott en bas Adrien Fournaison.
Dat Rousset en Les Talens Lyriques zich juist voor dit repertoire inzetten, is geen toeval. Sinds de oprichting van het ensemble in 1991 heeft Rousset zich intensief beziggehouden met het Franse barokrepertoire en met het opnieuw onder de aandacht brengen van minder bekende composities.
Voor wie Campra vooral kent van naam, biedt het concert bovendien een mooie aanleiding om dieper in zijn muziek te duiken. De Messe de Requiem is geen repertoirestuk dat geregeld op de grote concertpodia klinkt. De uitvoering in de Grote Zaal biedt dan ook een bijzondere gelegenheid om deze Franse dodenmis live te horen, in combinatie met Charpentiers Missa Assumpta est Maria.
Verder luisteren naar Campra
Voor wie Campra vooral van naam kent, biedt het concert een gelegenheid om zijn Messe de Requiem in de concertzaal te ontdekken. Het werk klinkt maar zelden live, en de combinatie met Charpentiers Missa Assumpta est Maria plaatst het bovendien in een breder muzikaal kader. Lees hier meer over het concert en bestel kaarten.
In een volgend artikel bij Luister kijken we nader naar de belangrijkste opnames van Campra’s Requiem. Die opnames laten niet alleen verschillende uitvoeringspraktijken horen, maar maken ook duidelijk hoe veelzijdig dit werk zich laat benaderen. Daarmee begint de kennismaking met Campra niet pas op 3 oktober.
